25 χρόνια μετά - Πού έσφαλλαν οι αρχιτέκτονες του ευρώ

του Charles Grant

25 χρόνια μετά από τη σύλληψη του ευρώ, οι ατέλειες στον σχεδιασμό του έχουν γίνει εμφανείς. Οι ηγέτες της ΕΕ έχουν διορθώσει ορισμένες από αυτές, αλλά το ευρώ χρειάζεται καλύτερες πολιτικές προκειμένου να είναι ένα επιτυχημένο νόμισμα.

Πέρασαν περίπου 25 χρόνια από όταν οι Ευρωπαίοι υπουργοί Οικονομικών, συναντήθηκαν στη Ρώμη τον Δεκέμβριο του 1990 και ξεκίνησαν μια "διακυβερνητική διάσκεψη” για την Οικονομική και Νομισματική Ένωση. Η δουλειά τους φάνηκε ένα χρόνο μετά, ως Συνθήκη του Μάαστριχτ, η οποία καθόρισε έναν οδικό χάρτη για τη δημιουργία αυτού που έγινε ευρώ. Εκείνη την εποχή ήμουν δημοσιογράφος στις Βρυξέλλες, παίρνοντας συνέντευξη πολλούς από όσους συμμετείχαν στη σύλληψη του ευρώ. Οι περισσότεροι από αυτούς υπέθεταν ότι το ευρώ θα ενθάρρυνε το εμπόριο και τις επενδύσεις κατά μήκος των συνόρων, εμβαθύνοντας με τον τρόπο αυτό την ενιαία αγορά και ενισχύοντας τον ανταγωνισμό.

Νόμιζαν ότι μια ανεξάρτητη ΕΚΤ θα διατηρούσε τον πληθωρισμό και τα επιτόκια χαμηλά, ενθαρρύνοντας τις επενδύσεις και τη δημιουργία θέσεων εργασίας. Ήταν επίσης πεπεισμένοι ότι το ευρώ θα ενίσχυε τους πολιτικούς θεσμούς μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών

Το ευρώ στην πραγματικότητα έχει δημιουργήσει κάποια οφέλη σε ορισμένα από τα μέλη του, ιδιαίτερα στη Βόρεια Ευρώπη. Αλλά απο το 2010, οι δυσκολίες του ευρώ έχουν αναγκάσει τους υποστηρικτές του να αμφισβητήσουν ορισμένες από τις εκτιμήσεις τους: η ευρωζώνη έχει υποαποδώσει σε σχέση με άλλες αναπτυγμένες οικονομίες (η παραγωγή της είναι ακόμη χαμηλότερα από τα επίπεδα που βρισκόταν προ κρίσης). Η υψηλή ανεργία στη νότια Ευρώπη έχει συμβάλλει στην άνοδο των λαϊκιστικών κομμάτων, και οι αμέτρητες έκτακτες Σύνοδοι Κορυφής έχουν θέσει τον βορρά εναντίον του νότου, ή πιο πρόσφατα, εναντίον μόνο της Ελλάδας. Ακόμη και στη Βρετανία, η οποία δεν έχει σχέδια να ενταχθεί στο ευρώ, τα προβλήματά της έχουν αμαυρώσει την φήμη της ΕΕ.

Ένα τέταρτο του αιώνα μετά, αξίζει να δούμε τι πήγε λάθος με την ΟΝΕ και τι επιφυλλάσει το μέλλον. ΟΙ αρχιτέκτονές του οδηγήθηκαν από πολιτικές προτεραιότητες, σε βάρος των οικονομικών αρχών; Ποιες ήταν οι μεγαλύτερες ατέλειες στα σχέδιά τους; Και οι σημερινοί ηγέτες της ΕΕ κάνουν αρκετά για να σώσουν το project;

Σήμερα, πολλοί άνθρωποι βλέπουν το ευρώ ως το παιδί ενός γαλλό-γερμανικού παζαριού σχετικά με την γερμανική ενοποίηση, που ελάχιστη σχέση είχε με τα οικονομικά. Ωστόσο, η ΟΝΕ ήταν αρχικά ένα οικονομικό project, ωθούμενο από την επιτυχία του προγράμματος της ενιαίας αγοράς που είχε ξεκινήσει το 1985 ο πρόεδρος της Κομισιόν, Jacques Delors.

Το 1987 μια έκθεση του Tommaso Padoa-Schioppa, ενός Ιταλού οικονομολόγου, είχε μια βαθιά επίδραση στον Delors. Ο Padoa-Schioppa προέβλεψε ότι η επικείμενη απελευθέρωση των ελέγχων στην κίνηση κεφαλαίων, βασικό μέρος του προγράμματος της ενιαίας αγοράς, θα αποσταθεροποιούσε τον Μηχανισμό Συναλλαγματικών Ισοτιμιών (ERM) που τότε συνέδεε τα περισσότερα νομίσματα της ΕΕ. Υποστήριξε ότι από τους τρεις στόχους ενός σταθερού Μηχανισμού, της ελεύθερης κίνησης κεφαλαίων και της εθνικής αυτονομίας για τη νομισματική πολιτική, μόνο οι δύο ήταν δυνατοί ταυτόχρονα.

Ο Delors φοβήθηκε ότι εάν ο ERM κατέρρεε -όπως σχεδόν συνέβη το 1993- η ενιαία αγορά θα απειλούνταν. Περιστρεφόμενα νομίσματα θα μπορούσαν να προκαλέσουν την επιστροφή των προστατευτικών φραγμών. Κατέληξε ότι οι εθνικές νομισματικές πολιτικές θα έπρεπε να εγκαταλειφθούν και να πείσει τον Γερμανό Καγκελάριο Helmut Kohl για την περίπτωση της νομισματικής ένωσης. Τον ΙΟύνιο του 1998, το Ευρωπαϊκό ΣΥμβούλιο ζήτησε από τον Delors να προεδρεύσει σε μια επιτροπή διοικητών κεντρικών τραπεζών που θα κατάρτιζε ένα σχέδιο για την ΟΝΕ. Ένα χρόνο αργότερα, οι ηγέτες της ΕΕ ενέκριναν την έκθεση του Delors- προτού σκεφτεί κανείς ότι το Τείχος του Βερολίνου θα μπορούσε να πέσει.

Στο τέλος εκείνου του χρόνου, όταν τα δύο μισά της Γερμανίας άρχισαν να ενώνονται, ο Francois Mitterand, ο Γάλλος πρόεδρος, έκανε την ΟΝΕ ασταμάτητη: δήλωσε στον Kohl ότι δεν θα υποστήριζε την επανένωση εκτός κι αν η Γερμανία εγκατέλειπε το μάρκο (το οποίο ήταν ιδιαίτερα δημοφιλές στους περισσότερους Γερμανούς). Η έκθεση του Delors, τροποποιημένη για να ανταποκρίνεται στις γερμανικές ανησυχίες, έγινε η βάση των διατάξεων της Συνθήκης του Μάαστριχτ για την ΟΝΕ.

Η νομισματική ένωση προήλθε από την πολιτική όχι μόνο της ενοποίησης, αλλά επίσης από τον ERM, ο οποίος είχε εξελιχθεί σε ένα σύστημα υπό γερμανική ηγεσία, για τις ημισταθερές συναλλαγματικές ισοτιμίες. Οι αναπροσαρμογές των νομισμάτων ήταν σπάνιες, και όποτε η Bundesbank άλλαζε τα επιτόκια, για το καλό της γερμανικής οικονομίας, οι άλλες κεντρικές τράπεζες στον ERM έπρεπε να κάνουν το ίδιο αμέσως. Η Γαλλία και οι αλλες χώρες, κρίνοντας αυτή την γερμανική ηγεμονία απαράδεκτη, είδαν την ΟΝΕ ως ένα μέσο για τον περιορισμό της. Ωστόσο, κατά ειρωνεία της τύχης, το ευρώ έχει τώρα γίνει, σε σημαντικό βαθμό, ένα μέσο για την Γερμανία να πείσει την υπόλοιπη ευρωζώνη να υιοθετήσει τις προτιμώμενες οικονομικές πολιτικές της.

Εκ των υστέρων, τα σχέδια γι την ΟΝΕ είχαν τουλάχιστον πέντε σοβαρά σχεδιαστικά ελαττώματα. Πρώτον, η ευρωζώνη δεν διέθετε ένα σύστημα για να κάνει την δημοσιονομική πολιτική της αντί-κυκλική. Όταν διογκώνονται, οι οικονομίες χρειάζονται δημοσιονομική πειθαρχία, αλλά στην ύφεση χρειάζονται ελευθερία για να δανειστούν. Η έλλειψη πειθαρχίας έχει αποδειχθεί ότι είναι ένα ιδιαίτερο πρόβλημα στην Ελλάδα. Στη διάρκεια των διαπραγματεύσεων στο Μάαστριχτ, ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών, Theo Waigei επέμεινε σε δεσμευτικούς κανόνες για τα δημοσιονομικά ελλείμματα, με την προοπτική των προστίμων για τις κυβερνήσεις που δανειζόταν περισσότερο από το 3% του ΑΕΠ τους. Μια παράξενη συμμαχία μεταξύ του Delors και του Βρετανού υπουργού Οικονομικών, Norman LAmont, υποστήριξε ότι οι δεσμευτικοί κανόνες πραγματικά θα ήταν ανεφάρμοστοι. Ο Lamont εμπιστεύθηκε τις αγορές για να πειθαρχήσει μια χώρα που δανείστηκε υπερβολικά, απαιτώντας υψηλότερο ποσοστό επιτοκίου. Ο Delors δήλωσε ότι μια χώρα σε δυσκολίες θα χρειαζόταν πίστωση από την ΕΕ, που με τη σειρά της θα επέβαλε όρους, μεταξύ των οποίων και περικοπές στον προϋπολογισμό. Αλλά δεν έπεισε το επιχείρημά τους.

Ο Waigel είχε δίκιο ότι οι αγορές υποκύπτουν σε λάθη: μην πιστεύοντας στον κανόνα της Συνθήκης του Μάαστριχτ που δεν επιτρέπει διασώσεις, συνέχισαν να δανείζουν στην Ελλάδα σχεδόν με το ίδιο επιτόκιο που δάνειζαν στη Γερμανία, μέχρι το 2010. Αλλά οι Delors και Lamont είχαν δίκιο ότι οι δεσμευτικοί κανόνες είναι ανεφάρμοστοι. Οι Γαλλία και Γερμανία παρέβησαν πρώτες τον κανόνα του 3% το 2003 και πολλές άλλες το έχουν κάνει έκτοτε.

Ένα δεύτερο πρόβλημα είναι ότι τα σχέδια για νομισματική ένωση δεν είχαν τις προβλέψεις για μια "τραπεζική” ένωση, κάτι που τώρα αναγνωρίζεται ως βασικό συστατικό. Οι "γονείς” της ΟΝΕ απέτυχαν να προβλέψουν ότι το ευρώ θα οδηγήσει σε μια διασυνοριακή ανάμειξη των τραπεζικών περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων, με αποτέλεσμα εάν μια μεγάλη τράπεζα ή ένα κυρίαρχο κράτος αντιμετωπίσει πρόβλημα, οι αναταράξεις μπορεί να αποσταθεροποιήσουν το τραπεζικό σύστημα ανά την ΕΕ. Μια τραπεζική διάσωση ίσως επηρεάσει τους πιστωτές σε αρκετές χώρες και να οδηγήσει σε δύσκολα ερωτήματα για το ποιος πρέπει να πληρώσει. Ούτε προέβλεψαν οι γονείς τον κίνδυνο του εάν μια τράπεζα έχει μεγάλο χρεός της δικής της χώρας, ένας φαύλος κύκλος μπορεί να αποσταθεροποιήσει και τις δύο. Τέτοια προβλήματα ανέκυψαν μετά από την οικονομική κρίση του 2008, η οποία παρακίνησε την ευρωζώνη να δημιουργήσει έναν ενιαίο εποπτικό μηχανισμό και έναν ενιαίο μηχανισμό εξυγίανσης -συμπεριλαμβανομένου και ενός μικρού ταμείου ανακεφαλαιοποίησης- για τις τράπεζές της.

Τρίτον, οι αρχιτέκτονες της ΟΝΕ έχουν δημιουργήσει έναν πιστωτή της ύστατης στιγμής -έναν που, σε κρίση εμπιστοσύνης, θα μπορούσε να σταθεροποιήσει τις αγορές δανείζοντας στις κυβερνήσεις. Το 2012, όταν υπήρχε κίνδυνος οι αγορές να διασπάσουν το ευρώ, η ΕΚΤ κάλυψε το έλλειμμα ανακοινώνοντας ένα σχήμα γνωστό ως ΟΜΤ, για την αγορά κρατικών ομολόγων. Αυτό καθησύχασε τις αγορές χωρίς να χρησιμοποιηθεί. Επίσης, το 2012, οι κυβερνήσεις δημιούργησαν τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας (ESM), ένα ταμείο διάσωσης 500 δισ. ευρώ, το οποίο έχει παράσχει πίστωση στις χώρες που βρίσκονται σε δυσκολία. Και το 2014 η ΕΚΤ πρόσθεσε στο οπλοστάσιό της την "ποσοτική χαλάρωση”, ένα σχήμα αγοράς ομολόγων για την καταπολέμηση του αποπληθωρισμού. 

Μια τέταρτη παράλειψη ήταν η απουσία των μέσων για να διασφαλιστεί ότι τα μέλη της ευρωζώνης θα εγκρίνουν τις διαρθρωτικές οικονομικές μεταρρυθμίσεις, για να αποτρέψουν τις οικονομίες τους από το να αποκλίνουν. Η Συνθήκη του Μάαστριχτ έθεσε τα κριτήρια σύγκλισης ως προϋποθέσεις για την ένταξη στο κοινό νόμισμα, αλλά αυτά κάλυπταν μόνο το δημόσιο χρέος, τα δημοσιονομικά ελλείμματα, τον πληθωρισμό και τη σταθερότητα της συναλλαγματικής ισοτιμίας (ο Delors έχασε την μάχη για το κριτήριο της ανεργίας).

Εκείνη την περίοδο, το επιχείρημα για την υιοθέτηση οικονομικών αντί χρηματοπιστωτικών κριτηρίων σύγκλισης, δεν ήταν ισχυρό. ΟΙ οικονομίες στην περιφέρεια της ΕΕ αναπτυσσόταν ταχύτερα από εκείνες του πυρήνα. Ορισμένες από αυτές, συμπεριλαμβανομένης της Ιταλίας, εφάρμοσαν επώδυνες οικονομίες μεταρρυθμίσεις προκειμένου να δείξουν ότι είναι έτοιμες για το ευρώ. Πολλοί άνθρωποι υπέθεσαν ότι, από τη στιγμή που οι νοτιότερες χώρες δεν θα μπορούσαν πλέον να αποκαθιστούν την ανταγωνιστικότητά τους με την υποτίμηση, δεν θα είχαν άλλη επιλογή από το να προχωρήσουν σε μεταρρυθμίσεις. Και η ανάλυση της ίδιας της Κομισιόν υπέθετε ότι οι φτωχότερες χώρες θα επωφελούνταν περισσότερο από την ΟΝΕ, από τη στιγμή που ο πληθωρισμός και τα επιτόκια τους θα μειωνόταν με ταχείς ρυθμούς.

και αυτό φαινόταν να συμβαίνει, τουλάχιστον στις αρχές της δεκαετίας του 2000, καθώς η Ελλάδα, η Ιρλανδία και η Ισπανία απολάμβαναν ισχυρή ανάπτυξη που τροφοδοτούσε την πίστωση. Αλλά αυτά απέκρυπταν και ορισμένες φορές επιδείνωσαν την αυξανόμενη απόκλιση της ανταγωνιστικόττας μεταξύ του πυρήνα και της περιφέρειας της ευρωζώνης. Ενώ τα μεγαλύτερα προβλήματα ήταν στο Νότο, η Γαλλία και ακόμη και η επιτυχημένη Γερμανία, συχνά αγνοούσαν τις μομφές της Κομισιόν για τις μεταρρυθμίσεις (η Γερμανία ακόμη πλήττεται από τις υπερβολικά ρυθμισμένες αγορές υπηρεσιών και η Γαλλία από μία ανελαστική αγορά εργασίας).

Αυτό που προέκυπτε από το τέταρτο πρόβλημα, ήταν ένα πέμπτο: πολλές χώρες εντάχθηκαν στην ένωση πολύ γρήγορα. Ο Karl Otto Pohl, ο πρόεδρος της Bundesbank στη διάρκεια των διαπραγματεύσεων του Μάαστριχτ, εξέφρασε αμφιβολίες για το εάν θα έπρεπε να ενταχθούν οι χώρες της Νότιας Ευρώπης. Το ίδιο έκανε ο Wolfgang Schaeuble, ο τωρινός υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας, ο οποίος σαν βουλευτής το 1994 συνυπόγραψε ένα paper που ζητούσε μια ομάδα χωρών του πυρήνα (αλλά όχι την Ιταλία) να προχωρήσουν με το ενιαίο νόμισμα και τον φεντεραλισμό. Είχαν δίκιο ότι αρκετές νότιες οικονομίες δεν ήταν αρκετά ισχυρές για να ανθίσουν εντός της ΕΕ. Αλλά τέτοιες ανησυχίες παραμερίστηκαν προκειμένου να ικανοποιηθούν οι ηγέτες που δεν ήθελαν οι χώρες τους να αποκλειστούν από αυτό το τεράστιου πρεστίζ project.

Λαμβάνοντας υπόψη αυτά τα σχεδιαστικά ελαττώματα, τα προβλήματα του ευρώ τα τελευταία χρόνια κάθε άλλο παρά έκπληξη αποτελούν. Αλλά οι ηγέτες της ευρωζώνης έχουν πάρει  μέτρα για να κάνουν την ΟΝΕ να λειτουργεί καλύτερα, δημιουργώντας τον ESM, την τραπεζική ένωση και το ΟΜΤ. Έχουν κάνει αρκετά για να διατηρήσουν το ευρώ αλλά όχι για να διασφαλίσουν την οικονομική ανάπτυξη σε όλη τη νομισματική ένωση.

Μια ανίερη συμμαχία φεντεραλιστών και ευρωσκεπτικιστών υποστηρίζει ότι μόνο η ριζοσπαστική συγκέντρωση της λήψης οικονομικών αποφάσεων στα θεσμικά όργανα της ευρωζώνης, μπορεί να διασφαλίσει την μακροπρόθεσμη ευημερία της. Δεν υπάρχει αρκετή εμπιστοσύνη μεταξύ των κυβερνήσεων ή συμφωνία για το τι πρέπει να γίνει, και τα εκλογικά σώματα δεν θα υποστηρίξουν την μεταβίβαση σημαντικών νέων εξουσιών σε υπερεθνικά όργανα. Αλλά σε κάθε περίπτωση, οι φεντεραλιστές και οι ευρωσκεπτικιστές κάνουν λάθος. Αν και η αμοιβαιοποίηση του κρατικού χρέους των χωρών της ευρωζώνης ή ένας μηχανισμός για την μεταβίβαση κεφαλαίων από τον βορρά στο νότο θα ήταν επιθυμητός, τέτοια επαναστατικά βήματα δεν είναι απαραίτητα. Η ευρωζώνη μπορέι στην πραγματικότητα να ανθίσει με καλύτερες πολιτικές.

Η υπερβολική, επιβληθείσα με γερμανική καθοδήγηση, λιτότητα στις περιφερειακές χώρες -η οποία έχει οδηγήσει σε αποπληθωρισμό, συρρίκνωση των οικονομιών και αύξηση του βάρους χρέους- πρέπει να ελαφρυνθεί (και έχει ήδη κάπως ελαφρυνθεί τον τελευταίο χρόνο). Χώρες όπως η Ελλάδα, η Ιταλία και η Γαλλία πρέπει να επιταχύνουν τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις. Στην Ελλάδα, το δημόσιο χρέος είναι μη βιώσιμο και πρέπει να διαγραφεί μερικώς. Μακροπρόθεσμα, τόσο ο ESM όσο και το ταμείο ανακεφαλαιοποίησης τραπεζών, θα χρειαστούν περισσότερους πόρους. Και κυρίως, η Γερμανία χρειάζεται να επανεξισορροπήσει την οικονομία της: με ένα υπερβολικό πλεόνασμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών άνω  του 7% του ΑΕΠ, που προκύπτει από τα χαμηλά επίπεδα επενδύσεων και την ασθενή εσωτερική κατανάλωση, θα πρέπει να κάνει περισσότερα για να δημιουργήσει ανάπτυξη στο εσωτερικού και αλλού στην Ευρώπη.

Όταν σχεδιάστηκε η ΟΝΕ, πολλοί Γερμανοί φοβήθηκαν ότι θα μεταστρεφόταν σε μια γαλλική επιχείρηση, προωθώντας αντί-γερμανικές πολιτικές. Δεν χρειαζόταν να ανησυχούν. Η οικονομική εξασθένηση της Γαλλίας, το μειωμένο ανάστημα της Κομισιόν, η εσωστρέφεια της Βρετανίας και η ισχύς της γερμανικής οικονομίας, έχουν συνδυαστεί για να αφήσουν το Βερολίνο επικεφαλής.

Η μεγαλύτερη ανησυχία μου για το μέλλον του ευρώ είναι η πνευματική απομόνωση μεγάλου μέρους της οικονομικής ελίτ της Γερμανίας από τον υπόλοιπο κόσμο. Το πρόβλημα δεν είναι τόσο ότι οι Γερμανοί φορείς χάραξης πολιτικής κάνουν λάθος σε όλα -για παράδειγμα, έχουν δίκιο όταν λένε ότι οι διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις είναι απαραίτητες - αλλά μάλλον ότι ορισμένοι από αυτούς θεωρούν πως έχουν λίγα να μάθουν από τους άλλους. Έχω ακούσει ότι ανώτεροι Γερμανοί μιλούν για την νοτιοευρωπαϊκή, γαλλική ή αγγλό-σαξονική ανάλυση, περιφρονητικά. Τους έχω επίσης ακούσει να αρνούνται να εξετάσουν τη συνολική δημοσιονομική στάση της ευρωζώνης, ενώ επιμένουν να αντιμετωπίζουν τη γερμανική, γαλλική και ιταλική οικονομία ως ξεχωριστές οντότητες.

Αυτό που χρειάζεται η ευρωζώνη δεν είναι ομοσπονδιακά όργανα -όσο επιθυμητά και αν είναι- όσο μια Γερμανία που να είναι περισσότερο ευαίσθητη στις ανάγκες των ομολόγων της, λιγότερο αλαζονική στην αντιμετώπισή τους, πιο ανοιχτή στην "οικονομική σκέψη” των άλλων και πιο πρόθυμη να αναγνωρίσει ότι οι οικονομίες της ευρωζώνης επηρεάζουν η μία την άλλη.

Από τη μνημονιακή προπαγάνδα στο αντι-μνημονιακό τσάμικο 

Όταν τα κανάλια ανακάλυψαν τη «φοροκαταιγίδα» και τα κοράκια των hedge funds

Κανείς δεν μπορεί να γνωρίζει (ίσως ούτε η ίδια), αν σήμερα, δηλαδή με κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ, ηΜαρία Σπυράκη ήταν δημοσιογράφος και φορτηγά ή αεροπλάνα γεμάτα ευρώ τροφοδοτούσαν τις ελληνικές τράπεζες… Θα μετέδιδε την πληροφορία ή θα την κρατούσε στο μαξιλάρι της, όπως είχε δηλώσει για αντίστοιχο περιστατικό κατά τη διάρκεια της κυβέρνησης Σαμαρά.

Κανείς επίσης δεν μπορεί να γνωρίζει (ίσως ούτε ο ίδιος), αν το 2010 αντί για κυβέρνηση Παπανδρέου υπήρχε κυβέρνηση Τσίπρα, ο Γιάννης Πρετεντέρης θα ακολουθούσε την ίδια τακτική και θα απέκρυβε για λόγους δημοσίου συμφέροντος όπως έχει δηλώσει, ότι το χρέος δεν ήταν βιώσιμο… Ανοίγοντας στην ουσία (όχι ο Πρετεντέρης), την πόρτα στα μνημόνια!

Όλοι όμως γνωρίζουμε ότι σχεδόν όλα τα μεγάλα κανάλια, MEGA, ANT1, ΣΚΑΙ, ALPHA, STAR και οι δημοσιογράφοι που τα υπηρετούσαν και τα υπηρετούν ακόμη… Τα πρώτα 5 χρόνια της κρίσης είχαν βαλθεί να πείσουν τον ελληνικό λαό για την αναγκαιότητα των μνημονίων, για την αναγκαιότητα της υψηλής και άδικης φορολόγησης (των πάντων), για την αναγκαιότητα των απολύσεων, των οριζόντιων περικοπών, του κοψίματος συντάξεων και μισθών, για την κατάργηση των συλλογικών διαπραγματεύσεων, για την αναγκαιότητα του ανοίγματος σειράς «κλειστών» επαγγελμάτων υπό το γενικό τίτλο: μεταρρυθμίσεις… Τις οποίες μόνοι μας έπρεπε να είχαμε εφαρμόσει και όχι να κουράζουμε τους δανειστές με τα παιδιάστικα καμώματά μας!

Είναι οι ίδιοι δημοσιογράφοι και τα ίδια κανάλια που για πέντε χρόνια κουνούσαν το δάχτυλο στον ελληνικό λαό για να πληρώσει τα σπασμένα των πολιτικών του ΠΑΣΟΚ και της ΝΔ, των ίδιων δηλαδή που κλήθηκαν στη συνέχεια να σώσουν τη χώρα!

Είναι τα ίδια κανάλια που όταν ήρθε οι σειρά τους να πληρώσουν το ενοίκιο για τις συχνότητες – όπως πληρώνουν όλοι οι επιχειρηματίες, μικροί και μεσαίοι, ξεκίνησαν «ανένδοτο»! Ενώ έβαλαν τα «σκυλιά» τους να γαβγίζουν από τα «παράθυρα» για τους αδικημένους καναλάρχες… Και για τον κακό Τσίπρα που θέλει να κλείσει τα κανάλια και να αφήσει στο δρόμο εκατοντάδες εργαζόμενους!

Είναι οι ίδιοι δημοσιογράφοι και τα ίδια κανάλια όμως, που έχασαν το αποκλειστικό του αιώνα, δηλαδή την «ελληνική κρίση»! Κανείς τους δεν πήρε χαμπάρι το 2008 ή το 2009 τι ερχόταν στην Ελλάδα, κανείς τους δεν είχε προβλέψει αυτό που ζούμε σήμερα… Κανείς τους δεν μιλούσε για τη χρεοκοπία που μας χτύπησε την πόρτα… Αυτοί οι δημοσιογράφοι και αυτά τα κανάλια επαίρονται για την εγκυρότητα και την αξιοπιστία τους !

Είναι οι ίδιοι δημοσιογράφοι και τα ίδια κανάλια που μετά από 5 χρόνια μνημονιακού αγώνα που έδωσαν… Ξαφνικά τους έπιασε ο πόνος και ανακάλυψαν τις αρετές του αντι-μνημονίου… Ανακάλυψαν αίφνης λέξεις και έννοιες όπως η «φοροκαταιγίδα», η «αδικία», «η προστασία της πρώτης κατοικίας», «τα κοράκια που αγοράζουν τα κόκκινα δάνεια»… Να τους χαιρόμαστε (τους έγκυρους και τους αξιόπιστους) !

Πηγή : enimerosi24.gr

Βουλγαροποίηση

Του Μάκη Ανδρονόπουλου

Η κυβέρνηση του Κώστα Καραμανλή έριξε τη χώρα στα βράχια, αλλά τον πολιτικό λογαριασμό πλήρωσε η κυβέρνηση του Γιώργου Παπανδρέου, που έβαλε τη χώρα στο ΔΝΤ και το Μνημόνιο 1. Οι δανειστές τον έριξαν με την υπόθεση του δημοψηφίσματος, έκαναν το κούρεμα των ομολόγων και στη συνέχεια όταν οι Σαμαράς-Βενιζέλος  κατέδειξαν ότι δεν μπορούν να περάσουν τα μέτρα του Μνημονίου 2, τους γύρισαν την πλάτη και οι εκλογές ανέδειξαν την πρώτη κυβέρνηση Τσίπρα, η οποία κατέληξε στην υπογραφή του Μνημονίου 3, το οποίο θα επιφέρει την οριστική «βουλγαροποίηση» της χώρας. «Βουλγαροποίηση»  σημαίνει  ολοκληρωτικό έλεγχο, πολιτικό και οικονομικό, με μισθούς των 400-700 ευρώ και συντάξεις των 300 και παράδοση στα ξένα συμφέροντα των υποδομών και του πλούτου της χώρας.

Δεν είναι καθόλου τυχαία άλλωστε η πρόσφατη «μελέτη» που τοποθετεί την επιστροφή της ελληνικής οικονομίας στα επίπεδα του 2008 σε 19 χρόνια από τώρα. Είναι προφανής η πρόθεση κάποιων ευρωπαϊκών κύκλων να σπάσουν τον τσαμπουκά του ελληνικού λαού, μετά την χειραγώγηση της κυβέρνησης. Σύμφωνα με συγκλίνουσες πληροφορίες, οι σχεδιασμοί προβλέπουν υιοθέτηση όλων των αμερικανικών απαιτήσεων στα γεωπολιτικά της ευρύτερης περιοχής, όπως και στα εθνικά ζητήματα (Σκόπια, Κύπρος, Τουρκία), καθώς και στα ενεργειακά. Από την πλευρά του το Βερολίνο φέρεται να έχει διαμηνύσει στην Αθήνα ότι δεν πρόκειται να γίνει ούτε μία επένδυση (διάβαζε εξαγορά σε ευτελιστικές τιμές των υποδομών, μαρίνες, ξενοδοχεία κλπ) εάν δεν λυθεί οριστικά το ασφαλιστικό με άνω όριο τα 1000 ευρώ στις συντάξεις. Παράλληλα είναι πια σαφές ότι το Βερολίνο επιδιώκει τον έλεγχο του τραπεζικού συστήματος, έστω και έμμεσα μέσω ESM. Οι σχεδιασμοί αυτοί  φαίνεται ότι είναι πιο ξεκάθαροι στο εξωτερικό:

1.       Οι Ρώσοι αποσύρονται οριστικά από τις επενδύσεις στην Ελλάδα, καθώς θεωρούν ότι το παιγνίδι είναι σικέ.

2.       Οι Γάλλοι βρήκαν την ευκαιρία να μπουν σφήνα στο Βερολίνο για λόγους εσωτερικής πολιτικής κατανάλωσης, αλλά και για γεωοικονομικούς λόγους.

3.       Στους  ευρωπαϊκούς χρηματο-οικονομικούς κύκλους, «όλοι γελάνε» με την ειρωνεία πως μια «κυβέρνηση της αριστεράς θα τα περάσει όλα», θεωρώντας ότι ο Τσίπρας «έχει δώσει τα ρέστα του».

4.       Ορισμένοι  καλά πληροφορημένοι κύκλοι εκτιμούν πως οι Γερμανοί δεν παρακολουθούν μόνο τις επικοινωνίες της ελληνικής πρεσβείας, αλλά και τα τηλέφωνα των υπουργών.

5.       Δημοσιογραφικοί κύκλοι στην Ευρώπη ερμηνεύουν το γεγονός ότι η Αθήνα δεν κινήθηκε κατά της VW, σε αντίθεση με τη Γαλλία, την Ελβετία και την Ισπανία, ως επιβεβαίωση ότι η κυβέρνηση έχει υποταχθεί στα κελεύσματα του Βερολίνου, αλλά το ίδιο, επισημαίνουν, ισχύει και για τα κόμματα της αντιπολίτευσης. Σημειωτέον ότι πέρα από την γνωστή απάτη, υπάρχει και νεότερη που αφορά στη μεγαλύτερη κατανάλωση βενζίνης από ότι λέει ο κατασκευαστής.

Παράλληλα, η κοινή γνώμη συνειδητοποιεί  έντρομη την επικείμενη «βουλγαροποίηση» της χώρας, αναρωτιέται αν ο πρωθυπουργός και η κυβέρνηση, αλλά και οι βουλευτές, έχουν διαβάσει  το νέο μνημόνιο και αντιλαμβάνεται ότι τα επερχόμενα οικονομικά βάρη δεν βγαίνουν  και ότι τα περιβόητα «ισοδύναμα» είτε είναι απάτη, είτε αποκαλύπτουν τον ερασιτεχνισμό της κυβέρνησης. Το παράδειγμα του βοείου κρέατος VS του χοιρινού, που μεταλλάχθηκε σε 23% στην ιδιωτική παιδεία, δεν κατέδειξε μόνο το ευτράπελο του ζητήματος, αλλά ανέδειξε τις ανεπάρκειες της κυβέρνησης και κάτι ακόμη χειρότερο, μια ταξική αντιπαράθεση σε λάθος πεδίο. Στα «ισοδύναμα» μπορεί να χαθεί το μεγάλο πλεονέκτημα της κυβέρνησης της αριστεράς που συνίσταται στο ότι «το παλεύει».

Όμως, δεν κινδυνεύει μόνο με απαξίωση το ευ αγωνίζεσθαι  της κυβέρνησης, αλλά και το ηθικό της πλεονέκτημα έναντι της διαπλοκής και της ληστείας των τραπεζών, καθώς και του δημοσίου χρήματος και πλούτου. Ο νόμος  για τα κανάλια δεν επαρκεί. Η κατάργηση του υπουργείου κατά της διαφθοράς, ερμηνεύεται με την «διαχείριση» των δύο πορισμάτων Νικολούδη (λαθρεμπόριο καυσίμων και θαλασσοδάνεια ΑΤΕ) αφού ο αρμόδιος υπουργός άρχισε ήδη το κούρεμα του δεύτερου φακέλου. Αλγεινή εντύπωση, άλλωστε, προκάλεσε και η αρχειοθέτηση των δανείων ΝΔ και ΠΑΣΟΚ.  

Αν χαθεί και αυτό, δηλαδή το ηθικό πλεονέκτημα, τότε τα πράγματα θα είναι πολύ δύσκολα για την κυβέρνηση. Οι τεράστιες γκάφες με τον φράκτη στον Έβρο και την γενοκτονία των Ποντίων, όπως και το αλαζονικό λάιφ στάιλ ορισμένων προσώπων της κυβέρνησης υποσκάπτουν την στήριξή της από τον κόσμο. Και βεβαίως, η κοινή γνώμη μέσω των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, πληροφορείται όλες τις θεωρίες της συνομωσίας και μοχλεύεται, από το ότι ο Αλέξης Τσίπρας τα είχε βρει με τους Αμερικάνους από την εποχή που επισκέφθηκε το Τέξας  και με την κα Μέρκελ, από την εποχή των μυστικών ραντεβού με τον Άσμουνσεν  ή ακόμη ότι τα νομοσχέδια έρχονται πάλι έτοιμα και απλώς μεταφράζονται στα ελληνικά. Μέσα σε αυτό το κλίμα, η κυβέρνηση μοιάζει να κρύβεται πίσω από το δάκτυλό της. Οι υπουργοί «δεν σηκώνουν τα τηλέφωνα, κρύβονται» μου έλεγε έγκυρος  συνάδελφος, για να διευκρινίσει ένας άλλος πως οι Συριζαίοι «είναι άφιλοι και μάλιστα, χειρότεροι από τον Σαμαρά…».

Έτσι, ο κόσμος της αριστεράς παρακολουθεί αμήχανος και έχει περιπέσει σε πολιτική κατατονία. Οι μη κομματικοί ψηφοφόροι του ΣΥΡΙΖΑ είναι έξαλλοι με τους φόρους και την διευθέτηση των δανείων. Στις πολιτικές συζητήσεις διαπιστώνεται το αδιέξοδο, καθώς η χώρα δεν διαθέτει προς το παρόν εναλλακτική και συνειδητοποιείται ότι το 33% που κυβερνά είναι πολύ μικρότερο από όσο φαίνεται, δεδομένου ότι αποχή και λευκά/άκυρα ανήλθαν στο 45%. Οι επιχειρήσεις αποχωρούν μαζικά προς Βουλγαρία και Κύπρο… και ο πρωθυπουργός ελπίζει πως θα φτάσει σύντομα στην ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών και στην ρύθμιση του χρέους. Αν αυτά ολοκληρωθούν, τότε, μπορεί να δούμε νέο ανακάτεμα της πολιτικής τράπουλας… αλλά κι αυτό δεν φαίνεται να αποτρέπει την επερχόμενη «βουλγαροποίηση».

Ηθικός αυτουργός το μνημόνιο, όχι ο Φίλης

Του Άγγελου Προβολισιάνου

 

Σε πεδίο πολιτικής εκμετάλλευσης μετατρέπεται ο ξυλοδαρμός του Γιώργου Κουμουτσάκου, αποπροσανατολίζοντας την κοινωνική σκέψη από τους υπαίτιους και τα αίτια του γεγονότος.

 

Το στίγμα έδωσε ο ίδιος ο Κουμουτσάκος, αποκαλώντας τον υπουργό Παιδείας ηθικό αυτουργό της επίθεσης. Ο βουλευτής της ΝΔ με τη δήλωση αυτή ανέφερε εμμέσως πλην σαφώς πως ο Φίλης «όπλισε» το χέρι των φασιστών και όχι τα μέλη της εγκληματικής οργάνωσης που έχουν μετατρέψει τη χειροδικία σε πολιτική τοποθέτηση. Στο ίδιο πλαίσιο κινήθηκε και το ΠΑΣΟΚ, με το Λοβέρδο να ωρύεται κατά του υπουργού, όταν ο τελευταίος βρισκόταν στο βήμα της βουλής.

 

Τα αίτια του αναβρασμού στις τάξεις της κοινωνίας σαφώς και δεν είναι οι ανούσιες δηλώσεις του Φίλη, αλλά η αφορμή. «Κόκκινα» δάνεια, πλειστηριασμοί, Ασφαλιστικό και 23% ΦΠΑ στην ιδιωτική εκπαίδευση είναι μερικά από τα προαπαιτούμενα που έχουν επανεκκινήσει τις κινηματικές διαδικασίες από διάφορες συλλογικότητες και κλάδους. Το τρίτο μνημόνιο, εν ολίγοις, συνεχίζει το καταστροφικό έργο από εκεί που το άφησαν τα δύο προηγούμενα.

 

Από την άλλη, ο Φίλης γνωρίζει πολύ καλά από επικοινωνιακούς ελιγμούς, αποφεύγοντας ερωτήσεις - παγίδες, όπως αυτή για τη Γενοκτονία των προσφύγων. Ωστόσο, προτίμησε να στρέψει το βλέμμα της κοινής γνώμης σε άκαιρες και περιττές διευκρινίσεις, με αποτέλεσμα μία διαδήλωση των Ποντίων, όπου στην πρώτη γραμμή βρίσκονταν ηγετικά μέλη της Χρυσής Αυγής, να καταλήξει στον προπηλακισμό του Κουμουτσάκου από τους γνήσιους τιμητές της αυτοδικίας.

 

Τείνουμε να ξεχάσουμε το ότι η είσοδος της ακροδεξιάς στο Κοινοβούλιο είναι απόρροια των μνημονίων, κινδυνεύοντας με τέτοια περιστατικά, αντί να περιχαρακώσουμε τη βίαιη πρακτική των φασιστών, να την εντάξουμε ως μοναδικό τρόπο έμπρακτης αντίδρασης κατά της υπερφορολόγησης και όσων την εφαρμόζουν.

 

Ηθικός αυτουργός λοιπόν δεν είναι ο Φίλης για τον τραμπουκισμό του Κουμουτσάκου στο μνημείο του Άγνωστου Στρατιώτη, αλλά η αποδόμηση του κοινωνικού ιστού και η απώλεια γνωστικού ελέγχου μεγάλου αριθμού πολιτών που πιστεύουν πως μόνη λύση πλέον αποτελεί η εθνικιστική βία κατά της φορολεησασίας.

Οι Έλληνες περνούν καλά 


Πόσο γελοίο ακούγεται… Υπάρχουν ακόμα ηλίθιοι που μετράνε τη ζωή με το αν είναι γεμάτη μια καφετέρια . Υπάρχουν ακόμα ανόητοι που θεωρούν καλά το ότι είναι εντάξει με τις τράπεζες και την εφορία. Πως καλά είμαστε ακόμα γιατί ένα κομμάτι μπορεί ακόμα και τη βγάζει καθαρή μέσα στο μεγάλο σφαγείο. Επειδή δεν έχει έρθει η σειρά τους. Επειδή ο χασάπης τους έχει ακόμα στη κατάψυξη να σιτέψουν καλά . 

Οχι δεν περνάμε καλά. Γιατί πίσω από το γέλιο στη καφετέρεια και το χαβαλέ διακρίνεις τα άφτιαχτα δόντια που αρχίζουν και σαπίζουν ένα ένα κι έχει μπει ο οδοντίατρος στη λίστα των αχρείαστων ειδών. Οχι δεν περνάμε καλά γιατί τα στημένα αυτοκίνητα στο βενζινάδικο βάζουν 5 και 10 ευρώ βενζίνη. Γιατί βάφεσαι και φτιάχνεσαι για το ραντεβουδάκι αλλά στο σπίτι οι υπόλοιποι θα τη περάσουν με κουβέρτα δίπλα σε ένα αερόθερομο του κ@λου γιατί και το πετρέλαιο είναι στην ίδια λίστα με τον οδοντίατρο, εκείνες τις εξετάσεις που αναβάλεις, το φαί ποιότητας, το φρεσκάρισμα στο σπίτι που αρχίζει και βγάζει μούχλα, και σιγά σιγά τα υπόλοιπα είδη ενός «πολιτισμένου κόσμου» που θα μπουν στην ίδια λίστα σαν περιττές δαπάνες . 

Οχι δεν περνάμε καλά γιατί αυτό το νεαρό παιδί χώθηκε κάπου με τρία κατοστάρικα αλλά δεν έχει όνειρα. Πάει να πιεί το ποτάκι του μόλις καβατζώσει ένα μεροκάματο γιατί νιάτο είναι, αλλά μέχρι εκεί φτάνουν τα όνειρα του. Μερικά 24ωρα μπροστά και πολύ λέω. Οχι δεν περνάμε καλά γιατί στο παππού δώσανε κάτι κ@λογενόσημα αγνώστου προελεύσεως που δεν τα ξέρει ούτε η μάνα τους, τον τυλίξαμε και με μια κουβέρτα να μη ξεπαγιάζει και τελικά.. μας έμεινε… Οχι δεν είμαστε καλά γιατί όλη αυτή η κίνηση είναι ανθρώπων που δεν ελπίζουν σε τίποτα πια, δεν έχουν τίποτα αλλά δεν είναι κι ελεύθεροι. Ξυπνάνε και κοιμούνται με τη σκέψη τι θα είναι η έλειψη της επόμενης μέρας. Αν θα κάνουν αυτό αντί για εκείνο. Γιατί πλέον δεν έχουμε τη πολυτέλεια να τα κάνουμε και τα δυο ακόμα κι αν αυτά είναι βασικές ανάγκες .

Ναι έτσι γουστάρουν και γυρνάνε με το αυτοκίνητο τσάρκα. Μήπως θα μάθετε ποτέ πόσοι τσακωμοί προηγήθηκαν στο σπίτι? Πόσα γαμοσταυρίδια πέσανε πριν ξεμυτίσει η χαρούμενη οικογένεια για τη βόλτα της? Μήπως θα μάθετε πόσοι κοιμούνται χαπακωμένοι και πόσοι δεν κοιμούνται καθόλου πια? Μπορεί κανείς να συλάβει ΤΟ ΜΕΓΕΘΟΣ ΤΗΣ ΑΡΩΣΤΕΙΑΣ? Οχι δεν μπορούμε να το συλάβουμε γιατί δεν στο λέω και δεν μου το λες. Γιατί ξυπνάμε και κοιμόμαστε σ΄ενα χώρο που έχει ξεχάσει πλέον τι είναι ζωή, δικαίωμα, πραγματική. 
Ανάγκη έχει γίνει να πληρώσεις, ανάγκη έχει γίνει να είσαι εντάξει απέναντι στους τοκογλύφους, να μην κινδυνέψεις για τα «μεγάλα» να σε ξεσπιτώσουν, να μην έχεις φαί, να μην έχεις που να κοιμηθείς. Οτιδήποτε πάνω από αυτό ονομάζεται «εντάξει είμαστε» Τόσο αθλίο, τόσο μίζερο το τοπίο της νεοφώτιστης μπανανίας της Ευρώπης . 

Είναι σαν να βλέπεις μια δύστυχη να κάνει πιάτσα για ένα δεκάρικο, κι επειδή θα γυρίσει σπίτι έχοντας αγοράσει δυο πιτόγυρα μετά το πήδημα, θα θεωρείται πως «εντάξει είναι μωρέ» δε τρέχει και τίποτα. Εκατοντάδες Χιλιάδες άνθρωποι αυτή τη στιγμή τρέμουν στην ιδέα πως θα κάνει βαρύ χειμώνα γιατί της θέρμανσης προηγούνται τα χαράτσια, δεν γίνεται να τα καλύψεις και τα δύο. Στρατιές από ανθρώπους που η υγεία τους πάει κατά διαόλου για χίλια δυο λόγους, όπως συμβαίνει στον άνθρωπο την αφήνουν στην άκρη γιατί προηγούνται οι φόροι, οι τράπεζες, οι ΔΕΚΟ, να ζήσουμε να τους θυμόμαστε . 

Οι έλληνες περνάνε καλά. Φυσικά όταν το καλά το υποβιβάσεις στο επιβιώνω, κι επίσης αν σ΄αυτό συνυπολογίσεις μια χούφτα καραγκιόζηδες που ούτε τους νοιάζει ποιος ζει και ποιος πεθαίνει αρκεί ο κ@λος τους να είναι καλά, το σώνεις το πράγμα. Ομως πόσο θα το σώσεις ακόμα λέγοντας αηδίες και ψευτιές. Πόσο θα κρατήσει η βιτρίνα πριν να φανεί η βρώμα που κρύβεται από πίσω? Και δεν εννοώ πως θα γίνει κάποιος ξεσηκωμός. Δεν είναι πανάκεια, πλέον, πως τη φτώχεια και τη δυστυχία θα την ακολουθήσει η Νέμεση  . Μπορεί απλά να δεις γύρω σου τη χώρα των ζόμπι. Των ζωντανών νεκρών. The walking dead της Μεσογείου . 

Ανθρωποι ήδη σέρνονται άσκοπα χωρίς να ξέρουν ούτε τι κάνουν σ΄αυτή τη ζωή , ούτε που πάνε. Ξυπνάνε κοιμούνται σαν ρομποτάκια, χωρίς καν να έχουν ιδέα πως είναι κάτι τέτοιο.. Αυτό είναι το χειρότερο αλλά το αναπόφευκτο στα ζόμπι. Δεν.. Κάποιο θόρυβο ακούν κι ακολουθούν, αν τους σφυρίξεις από την άλλη θα πάνε από εκεί. Μόλις μυρίσουν φαί θα ρθουν.. Ναι οι έλληνες περνάνε καλά στο κολαστήριο. Εχει καπαρώσει ο καθένας τη τιμωρία του και αυτομαστιγώνεται. Εκατό φορές τη μέρα «θα είμαι καλό παιδί» Δεν θα ξανακάνω ζαβολιές. Μαζί τα φάγαμε και τώρα αναδρομικά θα ξεράσουμε και το γάλα της μάνας μας. Ετσι γιατί οι κύριοι καθηγητές επιβάλλουν συμόρφωση και τάξη. Κι όπως λέει κι ο ποιητής οταν ακούς τάξη ανθρώπινο κρέας μυρίζει. 

Βλέπετε καφετέριες γεμάτες? Τα μπαράκια? Τις ταβέρνες? Υπάρχει ένα παλιό ανέκδοτο με το Χότζα και τον αφέντη του. Του λέει ο αφέντης του τρέχα βάλε φόρους κι έλα να μου πεις. Πράγματι βάζει και την άλλη μέρα του δίνει αναφορά. Εχουν αναστατωθεί όλοι αγά μου τι θα κάνουμε? Βάλε κι άλλους φόρους του λέει κι έλα πάλι. Αγά μου γίνεται χαμός, φωνάζουν, βρίζουν τι κάνουμε? Ρίξε κι άλλους φόρους κι έλα να μου πεις. Αγά μου τώρα έχουν βγάλει κάτι μαχαίρια και τ΄ακονίζουν θα μας σφάξουν. Τώρα του λέει ρίξε και τα χειρότερα χαράτσια αυτά που ξεπερνάνε κάθε όριο κι έλα να μου πεις. Γυρνάει ο Χότζας πίσω και του λέει, αγά μου συμβαίνει κάτι πρωτοφανές. Εχουν ησυχάσει όλοι, έχουν γεμίσει τις ταβέρνες, τα μαγαζιά, γελάνε, πίνουν, τραγουδάνε… Αυτό είναι το χειρότερο λέει ο αγάς.. Κατάλαβαν που το πάμε και θα τα φάνε όλα, θα τα κάψουν αλλά εμείς δεν θα πάρουμε άλλο φράγκο. Τώρα αρχίζει ο κίνδυνος. 

Ο έλληνας τη πάτησε με το χρηματηστήριο, οι πρώτες κασέλες αδειάσανε, τώρα αδειάζουν και τα ρέστα.. Οσοι κρατιούνται καλά φεύγουν, όσοι μείνουν, σε λίγο καιρό, θα νοιώθουν αυτό ακριβώς που τους θεωρεί το σύστημα. Τίποτα. Ο κανένας. Ολη αυτή η κίνηση, όλη αυτή η υποταγή ακόμα είναι γιατί ο άλλος θυμάται ακόμα το ονομά του… Στο στάδιο «ο κανένας» τη πατήσατε. 

Μια σπίθα ν΄ανάψει στο μυαλό της ζόμπιλαντ και θα γίνει ένα γενικευμένο χασάπικο… Κι όποιος επιβιώσει. Το να γυρίζεις ένα λαό στο μεσαίωνα και να νομίζεις πως όλα θα πάνε καλά είναι γελοίο. Ο άνθρωπος ήταν και θα είναι πάντα το πιο άγριο θηρίο. Η ταμπέλα του πολιτισμένου κρέμεται επάνω του όσο του δίνεις την ευκαιρία να ονειρεύεται πως είναι κάτι άλλο. Οσο του δίνεις τα εφόδια να γίνει κάτι άλλο. Με τη μόρφωση, με την υγεία, με τη τέχνη, με την αίσθηση πως είναι ΑΣΦΑΛΗΣ στη φωλίτσα του. Αν του τα πάρεις όλα αυτά και τον βάλεις να παίξει σε επίπεδο επιβίωσης ίσως ανακαλύψεις πως ο πολιτισμός δεν πέρασε από πάνω του ούτε μια μέρα .

Στην Ελλάδα αυτή τη στιγμή δεν καίγεται το πορτοφόλι απλά, δεν καίγονται τα παλιόχαρτα.. καίγονται νευρώνες αλύπητα, καίγονται συναισθήματα, όνειρα, ελπίδες, καίγονται όλες οι ασφάλειες… Κι αργά ή γρήγορα θα έρθει το βραχυκύκλωμα που θα κατεβάσει το γενικό. Και τότε, πραγματικά θα περάσουμε καλά. 

Ονειρεμένα…... 



πηγή : Λόγιος Ερμής

Κυβέρνηση... 

«ελληνοκάθαρσης» ή «ελληνοκτονίας», κ. Φίλη;

του Θάνου Οικονομόπουλου

Ομολογώ πως δεν είμαι ειδικός επιστήμων-μελετητής για να έχω θεμελιωμένη άποψη αν η σφαγή των Ποντίων ήταν εθνοκάθαρση ή γενοκτονία. Όπως (υποθέτω, δηλαδή...) δεν είναι ούτε ο Νίκος Φίλης. Εκτός κι' αν παράτησε στην μέση τις σπουδές του στην Νομική χωρίς να πάρει πτυχίο, για να μεταπηδήσει στον χώρο της ιστορικό-κοινωνικής έρευνας, πλην από σεμνότητα δεν το έχει αναφέρει ποτέ...

Παρά τις ανύπαρκτες ειδικές επιστημονικές γνώσεις, ωστόσο, δεν έχω τον παραμικρό δισταγμό να ισχυρίζομαι ότι αυτό που υπέστησαν συστηματικά, μεθοδευμένα και με κεντρική κρατική καθοδήγηση οι Πόντιοι, ήταν ένα έγκλημα κατά της ανθρωπότητας, για το οποίο η Τουρκία έχει καταδικασθεί στην  συνείδηση της παγκόσμιας κοινότητας, και έχει προκαλέσει και πάμπολλες επίσημες καταδίκες με θεσμικές αποφάσεις διεθνών οργανισμών αλλά και εθνικών Κοινοβουλίων. Μεταξύ των οποίων και του ελληνικού. Το οποίο “τιμά” με την παρουσία του και ο κ. Φίλης. Που ταυτόχρονα τυγχάνει (κυριολεκτικά, όμως!) και υπουργός Παιδείας....

Αλλά εμένα αυτό που με εξοργίζει είναι άλλο: ο κ. Φίλης, προσκλήθηκε σε μια τηλεοπτική εκπομπή για να μιλήσει για τα φλέγοντα και εκρηκτικά προβλήματα (πολλά από τα οποία δημιουργήθηκαν και με δικές του απερίσκεπτες “παρεμβάσεις”...) στον τομέα ευθύνης του. Στην οποία... δεν είπε απολύτως τίποτε για την “ταμπακιέρα”! Συμφωνούσε με όλους και... για όλα, και την άλλη στιγμή και για τα ακριβώς αντίθετά τους! Αναγνώριζε την εξόχως προβληματική κατάσταση στην παιδεία (λες και τον είχαν καλέσει ως... παρατηρητή!) και μοίραζε “δεσμεύσεις” και υποσχέσεις ότι “κάτι (πρέπει να και...) ΘΑ γίνει”. Δεν είναι τυχαίο πως από όλη αυτή την... παράσταση, το μόνο που έμεινε και αναπαράχθηκε σ' όλα τα ηλεκτρονικά ΜΜΕ και προκάλεσε σάλο, ήταν η... διατριβή του για το εάν οι Πόντιοι υπέστησαν γενοκτονία ή εθνοκάθαρση!

 Γιατί, αν -ας πούμε- είχε παρουσιάσει ένα συγκεκριμένο, κοστολογημένο και στοχοπροσηλωμένο σχέδιό του για να καλυφθούν τα χιλιάδες κενά σε καθηγητές και δασκάλους στα σχολεία, αν εξηγούσε πως τα πανεπιστήμια,τα οποία μετά βίας ανταποκρίνονται στις στοιχειώδεις ανάγκες τους  από το 2010 οπότε είδαν τους προϋπολογισμούς τους να περικόπτονται έως και 40%,  “μπορούν να λειτουργήσουν, αν ρίξουν το βάρος τους στην έρευνα...” -όπως επέμεινε με σιγουριά... χιλίων καρδιναλίων- και φέτος που υπέστησαν μια ακόμη μείωση κατά 10%, έ να είστε σίγουροι πως κάτι θα αναφέρονταν στην ειδησεογραφία...

Αλλά ας γυρίσουμε στην...εθνοκάθαρση. Ως τι ομίλησε ο κ. Φίλης -και πού; Ως ειδικός δόκτωρ, σε παγκόσμιο (άντε, έστω ελληνικό...) συνέδριο για την σφαγή των Ποντίων; Και ποιος τον ρώτησε, τέλος πάντων, για να επιμείνει στην ... “επιστημονική” διευκρίνηση των παλαιόθεν απόψεών του; Δεν συνεκτίμησε το γεγονός ότι είναι υπουργός της κυβέρνησης και τα λεγόμενά του θα δημιουργούσαν αντίκτυπο εξ' αυτής του της ιδιότητας, και όχι λόγω.... επιστημοσύνης του; Δεν συγκρατήθηκε καν από το (βεβαιότατο!) ενδεχόμενο οι απόψεις του να προκαλέσουν θύελλα αντιδράσεων αλλά και θυμό στους πάμπολλους Ελληνοπόντιους; Δεδομένου ότι μίλησε ο “υπουργός”, όχι ο... νομπελίστας κοινωνικό-ιστορικός ερευνητής...

Θα πείτε: “εδώ έχουμε τόσα και τέτοια προβλήματα ν' αντιμετωπίσουμε, με τις ιστορικές... “πενταροδεκάρες” του Φίλη ασχολείσαι;” Ναι! Γιατί με τέτοιους υπουργούς μιας τέτοιας... αλλού γι' άλλου ερασιτεχνικής ιδεοληπτικής κυβέρνησης, πολύ φοβάμαι ότι σύντομα την παγκόσμια επιστημονική κοινότητα θ' απασχολεί το ερώτημα αν αυτό που γίνεται επί “δεύτερη φορά αριστεράς” διακυβέρνηση στην Ελλάδα είναι...”ελληνοκάθαρση” ή “ελληνοκτονία”!!!

"Πρέπει να αναζητήσουμε τον άνθρωπο όπου 

και να βρίσκεται"

Το μεσημέρι της 24ης Οκτωβρίου του 1963 έφθασε στην Αθήνα η χαρμόσυνη είδηση της απονομής του Νόμπελ Λογοτεχνίας στον ποιητή Γιώργο Σεφέρη. Ήταν η πρώτη φορά που ένας Έλληνας τιμάται με Νόμπελ. Αμέσως μετά, ο ποιητής δήλωσε τα ακόλουθα:

Διαλέγοντας έναν Έλληνα ποιητή για το βραβείο Νομπέλ, νομίζω πως η Σουηδική Ακαδημία θέλησε να εκδηλώσει την αλληλεγγύη της με τη ζωντανή πνευματική Ελλάδα. Εννοώ: αυτή την Ελλάδα για την οποία τόσες γενεές αγωνίστηκαν, προσπαθώντας να κρατήσουν ό,τι ζωντανό από τη μακριά παράδοση της. Νομίζω, ακόμη, ότι η Σουηδική Ακαδημία θέλησε να δείξει πως η σημερινή ανθρωπότητα χρειάζεται και την ποίηση - κάθε λαού - και το ελληνικό πνεύμα.

Στις 10 Δεκεμβρίου το 1963 έγινε στη Στοκχόλμη η τελετή απονομής των βραβείων Νόμπελ. Ανάμεσα στους τιμηθέντες και ο Γιώργος Σεφέρης, ο οποίος το βράδυ της ίδιας ημέρας εκφώνησε την παρακάτω ομιλία στο δείπνο που παρατέθηκε στους νομπελίστες στο Δημαρχείο της Στοκχόλμης. Στην ομιλία του, ο Έλληνας ποιητής συνοψίζει τις πεποιθήσεις του, αφενός για την άμεση και αδιάσπαστη συνέχεια της ελληνικής γλώσσας (και ευρύτερα της ελληνικής ηθικής συνείδησης) από την αρχαιότητα ως τη σημερινή εποχή και αφετέρου για την αναγκαιότητα και τη λειτουργία της ποίησης στο σύγχρονο κόσμο.

Η Ομιλία

Τούτη την ώρα αισθάνομαι πως είμαι ο ίδιος μια αντίφαση. Αλήθεια, η Σουηδική Ακαδημία έκρινε πως η προσπάθειά μου σε μια γλώσσα περιλάλητη επί αιώνες, αλλά στην παρούσα μορφή της περιορισμένη, άξιζε αυτή την υψηλή διάκριση. Θέλησε να τιμήσει τη γλώσσα μου, και να – εκφράζω τώρα τις ευχαριστίες μου σε ξένη γλώσσα*. Σας παρακαλώ να μου δώσετε τη συγγνώμη που ζητώ πρώτα- πρώτα από τον εαυτό μου.

 Ανήκω σε μια χώρα μικρή. Ένα πέτρινο ακρωτήρι στη Μεσόγειο, που δεν έχει άλλο αγαθό παρά τον αγώνα του λαού του, τη θάλασσα, και το φως του ήλιου. Είναι μικρός ο τόπος μας, αλλά η παράδοσή του είναι τεράστια και το πράγμα που τη χαρακτηρίζει είναι ότι μας παραδόθηκε χωρίς διακοπή. Η ελληνική γλώσσα δεν έπαψε ποτέ της να μιλιέται. Δέχτηκε τις αλλοιώσεις που δέχεται καθετί ζωντανό, αλλά δεν παρουσιάζει κανένα χάσμα. Άλλο χαρακτηριστικό αυτής της παράδοσης είναι η αγάπη της για την ανθρωπιά· κανόνας της είναι η δικαιοσύνη. Στην αρχαία τραγωδία, την οργανωμένη με τόση ακρίβεια, ο άνθρωπος που ξεπερνά το μέτρο πρέπει να τιμωρηθεί από τις Ερινύες. O ίδιος νόμος ισχύει και όταν ακόμη πρόκειται για φυσικά φαινόμενα: «Ήλιος ουχ υπερβήσεται μέτρα» λέει ο Ηράκλειτος· «ει δε μη, Ερινύες μιν Δίκης επίκουροι εξευρήσουσιν».

Συλλογίζομαι πως δεν αποκλείεται ολωσδιόλου να ωφεληθεί ένας σύγχρονος επιστήμων, αν στοχαστεί τούτο το απόφθεγμα του Ίωνα φιλοσόφου. Όσο για μένα συγκινούμαι παρατηρώντας πως η συνείδηση της δικαιοσύνης είχε τόσο πολύ διαποτίσει την ελληνική ψυχή, ώστε να γίνει κανόνας και του φυσικού κόσμου. Και ένας από τους διδασκάλους μου, των αρχών του περασμένου αιώνα, γράφει: «…θα χαθούμε, γιατί αδικήσαμε…». Αυτός ο άνθρωπος ήταν αγράμματος· είχε μάθει να γράφει στα τριάντα πέντε χρόνια της ηλικίας του. Αλλά στην Ελλάδα των ημερών μας, η προφορική παράδοση πηγαίνει μακριά στα περασμένα όσο και η γραπτή. Το ίδιο και η ποίηση. Είναι για μένα σημαντικό το γεγονός ότι η Σουηδία θέλησε να τιμήσει και τούτη την ποίηση και όλη την ποίηση γενικά, ακόμη και όταν αναβρύζει ανάμεσα σ' ένα λαό περιορισμένο. Γιατί πιστεύω πως τούτος ο σύγχρονος κόσμος όπου ζούμε, ο τυραννισμένος από το φόβο και την ανησυχία, τη χρειάζεται την ποίηση. Η ποίηση έχει τις ρίζες της στην ανθρώπινη ανάσα – και τι θα γινόμασταν, αν η πνοή μας λιγόστευε; Είναι μια πράξη εμπιστοσύνης – κι ένας Θεός το ξέρει αν τα δεινά μας δεν τα χρωστάμε στη στέρηση εμπιστοσύνης.

Παρατήρησαν, τον περασμένο χρόνο, γύρω από τούτο το τραπέζι, την πολύ μεγάλη διαφορά ανάμεσα στις ανακαλύψεις της σύγχρονης επιστήμης και στη λογοτεχνία· παρατήρησαν πως ανάμεσα σ' ένα αρχαίο ελληνικό δράμα και ένα σημερινό η διαφορά είναι λίγη. Ναι, η συμπεριφορά του ανθρώπου δε μοιάζει να έχει αλλάξει βασικά. Και πρέπει να προσθέσω πως νιώθει πάντα την ανάγκη ν' ακούει τούτη την ανθρώπινη φωνή που ονομάζουμε ποίηση. Αυτή τη φωνή που κινδυνεύει να σβήσει κάθε στιγμή από στέρηση αγάπης και ολοένα ξαναγεννιέται. Κυνηγημένη, ξέρει πού να 'βρει καταφύγιο· απαρνημένη, έχει το ένστικτο να πάει να ριζώσει στους πιο απροσδόκητους τόπους.

Γι' αυτή δεν υπάρχουν μεγάλα και μικρά μέρη του κόσμου. Το βασίλειό της είναι στις καρδιές όλων των ανθρώπων της γης. Έχει τη χάρη ν' αποφεύγει πάντα τη συνήθεια, αυτή τη βιομηχανία. Χρωστώ την ευγνωμοσύνη μου στη Σουηδική Ακαδημία, που ένιωσε αυτά τα πράγματα· που ένιωσε πως οι γλώσσες, οι λεγόμενες περιορισμένης χρήσης, δεν πρέπει να καταντούν φράχτες, όπου πνίγεται ο παλμός της ανθρώπινης καρδιάς· που έγινε ένας Άρειος Πάγος ικανός: να κρίνει με αλήθεια επίσημη την άδικη μοίρα της ζωής, για να θυμηθώ το Σέλλεϋ, τον εμπνευστή, καθώς μας λένε, του Αλφρέδου Νομπέλ, αυτού του ανθρώπου που μπόρεσε να εξαγοράσει την αναπόφευκτη βία με τη μεγαλοσύνη της καρδιάς του.

Σ' αυτό τον κόσμο, που ολοένα στενεύει, ο καθένας μας χρειάζεται όλους τους άλλους. Πρέπει ν' αναζητήσουμε τον άνθρωπο, όπου και να βρίσκεται. Όταν, στο δρόμο της Θήβας, ο Oιδίπους συνάντησε τη Σφίγγα κι αυτή του έθεσε το αίνιγμά της, η απόκρισή του ήταν: ο άνθρωπος. Τούτη η απλή λέξη χάλασε το τέρας. Έχουμε πολλά τέρατα να καταστρέψουμε. Ας συλλογιστούμε την απόκριση του Oιδίποδα.

Πηγή: sansimera.gr